Boruların Standartlara Uygunluğunu Nasıl Kontrol Edeceğiz?

Ürün satın aldınız ama bu ürünün standartlara uygunluğunu nasıl anlarsınız? Çelik boru standartlarının önemini anlatan, aldığınız boruları adım adım basitçe kontrol edebileceğiniz, örnek bir boru sertifikasını da içeren bir yazıyı sizlerle paylaşmak istedik.

Piyasada satılan ve kullanılan borular ne derece doğru yerlerde kullanılıyor? Örneğin doğal gaz geçecek bir hat kurulurken galvanizli su borusu kullanılması bir zamanlar çok yaygındı. Belki 15 yıl önce böyle bir durum çok önemsenmiyordu ama aslında o zamanda bile standartlara uygunluk olmazsa olmaz bir kuraldı.

Standartlar hayatı güvenli kılar, tarafsızdır ve tartışmaya açık değillerdir. Doğru ürünün üretilip doğru yerde kullanılmasını sağlar. Bu yüzden çok önemli bir konu bu standartlar konusu.

Kullanacağınız borunun ne borusu olduğunu ve standardını mutlaka sorun, mutlaka sertifikasını talep edin.

Çelik boru normları birçoğumuz için karmaşık görünebilir. Bir standardın bütününe birden hâkim olabilmek çok kolay değildir, hele ki bu standartlar su boruları, doğalgaz boruları, konstrüksiyon boruları ve sanayi boruları için farklı farklı olunca durum oldukça içinden çıkılmaz gibi görülebilir.

Ama panik yapmaya gerek yok sizinle şimdi paylaşacağımız bazı basit bilgilerle bir borunun standartlara uygun olup olmadığını siz de rahatlıkla kontrol edebilirsiniz.

Aşağıdaki 3 aşamada kontrol sayesinde %95 oranında borunun uygunluğunu kontrol edebilirsiniz.

  1. Göz ile kontrol.

  2. Boru ebadını ölçmek (boru çap, et kalınlığı ve boyu).

  3. Ürün sertifikasının kontrol edilmesi.

Şimdi kısaca bunlara değinelim;

1. Göz ile kontrol:

Borunun dış görüntüsü nasıl? Pas, ezilme, deformasyon var mı? Boru doğrusallığı nasıl eğri gibi mi duruyor yoksa düz mü? Boru uçları nasıl? Havşalı ise havşası düzgün mü? Diş açılmışsa dişleri düzgün mü? Üzerinde manşonu var mı? Kaplamalıysa kaplaması düzgün mü? Boru yuvarlak mı yoksa çok mu oval görünüyor? İç çapağı nasıl? İçinde kopmuş çapak veya başka bir şey kalmış mı? İç yüzeyi düzgün mü, pas var mı? Boru üzerinde stensil yazılı mı? Stensilde borunun markası, ebadı, ne borusu olduğu, üretim standardı, malzeme kalitesi gibi bilgiler okunaklı olarak yazıyor mu?

2. Boru ebadını ölçmek (boru çap, et kalınlığı ve boyu):

Boru dış çapı ölçmek için kumpas kullanılır. Dijital kumpaslar kolay ölçüm yapmalarına rağmen hassasiyetleri çok iyi olmadığından yanıltabilir. Mümkünse düzenli olarak kalibre edilmiş mekanik kumpas ile ölçüm yapılmalıdır.

Et kalınlığı ölçümü için düzenli kalibre edilmiş mikrometre kullanılmalıdır. Et kalınlığı ölçümü en hassas ölçümdür ve et kalınlığı ölçümü için kumpas veya cetvel kullanılmaz.

Boru boyu ölçümü için cetvel veya şerit metre kullanılabilir. Boru çap ve et kalınlığı ölçümü hassas bir ölçüm olduğundan bu ölçümlerde için cetvel veya şerit metre kesinlikle kullanılmaz.

Doğru boru ebadı ölçümü ile ilgili olarak bloğumuzda kumpas ve mikrometre ile boru dış çap ve et kalınlığı ölçümünün nasıl yapıldığını detaylı olarak anlatan yazımızı buradan okuyabilirsiniz.

3. Boru sertifikası talep edilmesi ve kontrol edilmesi:

Ürün kalitesinin güvencesi ürüne verilen sertifikadır. Boru aldığınız yerden mutlaka boruya ait sertifikayı talep edin. Bu sertifika borunun kimliğidir ve borunun izlenebilirliğini sağlayan bilgileri içerir. Boru etiketine ulaşılamadığı durumda bize bu bilgileri sağlayan çok önemli bir dokümandır.

Sertifikada boruya ait şu bilgiler yer alır; boru çap, et kalınlığı ve boyu, boru üretim standardı, malzeme kalitesi, sevk müşterisi, sevk irsaliye numarası ve sevk tarihi, kullanılan çeliğe ait döküm numarası ve kimyasal bileşimi ve boruya ait mekanik özellikler (çekme ve akma mukavemeti ve uzama yüzdesi).

Borusan Mannesmann Boru ürünlerine ait örnek bir sertifikayı aşağıda sizlerle paylaşıyoruz.